De hiv-test, ook gekend als aidstest, gebeurt bij de huisarts met een bloedstaal. Je kan je op hiv laten testen vanaf zes weken na het risicocontact. De huisarts heeft beroepsgeheim.

Wanneer is een hiv-test nodig?

Een hiv-test is aangeraden als je seks had zonder condoom:

  • als man met een andere man
  • met iemand afkomstig uit sub-Saharaans Afrika

Testen op hiv is ook aangeraden bij:

  • gedeeld gebruik van injectienaalden
  • een prik- of snijaccident

Heb je minder dan 72 uur risico gelopen op hiv? Dan kan een PEP-behandeling (Post Exposure Profylaxis) besmetting nog voorkomen.

Spreek erover met je huisarts of gynaecoloog.

Hiv test: na zes weken

Een standaardtest op hiv geeft zes weken na een risico met voldoende zekerheid aan of je al dan niet hiv hebt. Bespreek het met je arts. Gebruik in afwachting van het testresultaat altijd een condoom bij seksueel contact.

Je laten testen de ochtend na onbeschermde seks is zinloos. Het lichaam dient voldoende hiv-antistoffen te hebben aangemaakt om door een test te kunnen worden vastgesteld. Dat heet de vensterperiode. 

Waar kan je je laten testen op hiv?

Voor een hiv-test kun je terecht bij elke huisarts of gynaecoloog. Zie je ertegenop om naar je eigen huisarts te gaan, kies dan een andere arts voor de test. 

Er bestaan ook gespecialiseerde centra die hiv- en soa-testen afnemen:

Heb je een verhoogd risico om hiv op te lopen, dan kun je ook terecht bij:

Hoe verloopt een hiv-test?

  • De arts bespreekt met jou of je inderdaad risico hebt gelopen en of er klachten zijn.
  • Als de arts oordeelt dat er een inderdaad kans is geweest op besmetting, neemt hij een bloedstaal. 
  • Je bloedstaal wordt onderzocht in een laboratorium.
  • Een week later kan je een nieuwe afspraak maken met je arts voor het resultaat. De uitslag krijg je niet telefonisch

Anoniem laten testen

Elke arts is gebonden aan het beroepsgeheim en mag aan niemand (ook niet aan je partner) vertellen dat je je hebt laten testen. Hij mag de uitslag niet doorvertellen. 

Het resultaat van de test wordt teruggestuurd naar je arts. De factuur wordt naar huis gestuurd. Daarop staat alleen dat je bloed en/of urine werd getest, maar niet waarop. Heb je liever niet dat de factuur naar huis wordt gestuurd? Bespreek dat dan met je arts.

In Vlaanderen kun je je ook anoniem laten testen in:

Kan ik een zelftest doen?

Je kan zelf, zonder tussenkomst van een arts, testen of je hiv hebt. Hiv-zelftests (of thuistesten) zijn zonder medisch voorschrift te koop via internet en werken op basis van een vingerprik of monduitstrijkje.

Controleer de kwaliteit met het CE-label

Hiv-zelftests mogen binnen de Europese Unie niet worden verkocht zonder een CE-label

Het CE-label geeft aan dat de test voldoet aan de Europese eisen over kwaliteit, veiligheid en gezondheid. Slechts één hiv-zelftest heeft op dit moment een CE-label: de autotest VIH. Deze werkt met een vingerprik en is bij de apotheek te verkrijgen. 

Andere hiv-zelftests die je online kunt kopen zijn mogelijk niet betrouwbaar. Je weet bijvoorbeeld niet zeker of de uitslag klopt of niet, omdat de test niet gevoelig genoeg is. Sensoa raadt af om dergelijke zelftests online te kopen. Koop de hiv-zelftest enkel bij uw apotheker of bestel hem via de website van uw apotheker.

Waarop moet ik letten als ik mezelf test op hiv? 

Let erop dat je de test op het juiste moment (dus niet te vroeg) uitvoert en dat je het testmateriaal correct afneemt:

  • Hou rekening met de vensterperiode. Dit is de tijd tussen de besmetting en het moment waarop deze besmetting kan worden opgespoord door een test. Een zelftest kan hiv pas 3 maanden na het risico met voldoende zekerheid opsporen. Dat is langer dan de 6 weken bij een klassieke hiv-test (afgenomen door je huisarts). Als je de afgelopen 3 maanden risico hebt gelopen, ga je dus best langs je huisarts.
  • Lees aandachtig de instructies in de handleiding voor je begint. Bekijk eventueel de gebruikersvideo.
  • Een hiv-zelftest is bestemd voor éénmalig gebruik.
  • Een hiv-zelftest zegt niets over een mogelijke besmetting met andere vaak voorkomende soa's zoals chlamydia en gonorroe

Hoeveel kost een hiv-zelftest?

Een hiv-zelftest op basis van een vingerprik kost ongeveer 30 euro. Een hiv-test laten afnemen bij je huisarts is nog altijd goedkoper en betrouwbaarder. De huisarts kan je ook op andere soa's testen.

Hoe moet ik het testresultaat van een hiv-zelftest interpreteren? 

  • Is het resultaat positief (reactief)? Ga naar je huisarts en vraag een klassieke hiv-test die het resultaat kan bevestigen (of weerleggen). Je huisarts kan je in contact brengen met een hiv-referentiecentrum voor begeleiding en behandeling van hiv.
  • Is het resultaat negatief? Overweeg om alsnog naar je huisarts te gaan, voor een soa-test. Want een hiv-zelftest spoort geen andere soa's op. Het resultaat is ook niet betrouwbaar als je onbeschermde seks had tijdens de vensterperiode (3 maanden).
  • Is het resultaat niet geldig? Mogelijk heb je de instructies niet zorgvuldig gevolgd. Voer een nieuwe hiv-zelftest uit of ga naar je huisarts.

Lees meer over hiv-zelftesten op Mannenseks.be.

Wat als je positief test op hiv?

Een positief resultaat op een hiv-test moet altijd worden bevestigd door een confirmatietest. Wanneer het resultaat van deze confirmatietest positief is, heb je hiv. De huisarts verwijst je door naar een hiv-arts voor medische opvolging en begeleiding.

Dankzij de medicatie is een hiv-diagnose geen doodvonnis meer. Een lang en kwaliteitsvol leven is mogelijk. Relaties aangaan, vrijen, een huis kopen of op reis gaan? Het blijft allemaal mogelijk. Hoe vroeger de diagnose, hoe minder het afweersysteem van je lichaam is beschadigd. Je kunt starten met hiv-medicatie en maatregelen nemen om je partner(s) te beschermen. Want als je pas besmet bent met hiv, ben je erg besmettelijk.

Moet ik mijn partner inlichten?

Ja. Als je hiv-positief test, breng je het best je (vroegere) sekspartner(s) op de hoogte. Dan kunnen zij zich ook laten testen en behandelen.

Je kan het hen zelf vertellen, of je kan je arts vragen om dit te doen via een brief partnernotificatie. Zo blijf je zelf anoniem.

Veelgestelde vragen

Word ik bij een hiv-test automatisch ook op andere soa's getest?

Nee. Niet elke arts test standaard op andere soa's. Laat je ook op andere soa's testen wanneer je onbeschermde seks hebt gehad. Of wanneer je het condoom wilt weglaten in een nieuwe relatie. 

Wat kost een hiv-test?

Een hiv-test kost 2,50 euro. Daarnaast betaal je de kosten voor je doktersbezoek (enkele euro's remgeld). 

Wat is een sneltest en speekseltest?

Naast de standaardtest op hiv via een bloedstaal (door je huisarts), zijn er nog andere tests om vast te stellen of je al dan niet hiv hebt.

  • sneltest: bij het Elisa-centrum en het Helpcenter kan de arts een staal afnemen waarvan je onmiddellijk het resultaat weet. Een sneltest is pas betrouwbaar vier weken na het risico. Als de sneltest een positief resultaat geeft, is een confirmatietest nodig. Het resultaat daarvan heb je na twee tot zeven dagen.
  • speekseltest: je speeksel wordt getest in plaats van je bloed. Een speekseltest is pas betrouwbaar drie maanden na het risico. Speekseltesten zijn te koop via internet. De kostprijs van een hiv-speekseltest kan oplopen tot 50 euro. 

Speekseltesten worden vooral toegepast in specifieke projecten bij homomannen en Afrikaanse migranten.