Relaties en seks met hiv

Wil je een relatie?

Veel mensen met hiv zijn bang dat ze nooit meer een relatie zullen hebben. Wees gerust: heel wat hiv-positieve mensen vinden na hun diagnose een partner.

Wil je geen relatie?

Ben je single en wil je seks zonder vaste relatie?

Ook dat kan perfect met hiv, zolang je de juiste keuzes maakt:

• Praat met je sekspartner(s) over wat veilig vrijen voor jullie betekent.
• Condooms en een ondetecteerbare virale lading (n=n) beschermen jou en je sekspartners.
• Jij bepaalt zelf wat je deelt over je hiv-status en met wie.
• Laat je regelmatig testen op soa’s, zeker als je meerdere sekspartners hebt.

Hiv hoeft dus geen rem te zetten op je seksleven. Met de juiste info en bescherming blijft er volop ruimte voor plezier en intimiteit.

Heb je al een relatie?

Een vaste partner inlichten kan je op voorhand veel stress geven. Maar eens je het verteld hebt, is het vaak een grote opluchting.

Een organisatie als Sensoa Positief brengt mensen met hiv samen om te praten over hun ervaringen. Daaruit blijkt dat zulke gesprekken beter meevallen dan je zou denken. Wacht er wel niet te lang mee, anders wordt het moeilijker.

Geef elkaar ruimte

Geef elkaar de tijd en de ruimte om het nieuws te verwerken. Jullie moeten misschien zoeken naar een nieuw evenwicht in jullie relatie.

Informatie en ondersteuning

Geef je partner meer informatie over hiv. Of neem hen mee naar het hiv-referentiecentrum of naar Sensoa Positief. De juiste uitleg haalt vaak al enkele zorgen weg. Je partner kan zich ook laten testen.

Praat er eerlijk over

Misschien vraag je je af hoe jullie samen verdergaan en hoe jullie leven er samen zal uitzien. Of je bent bang om het virus door te geven. Je partner kan heel anders omgaan met hiv dan jij. Dat is normaal.

Belangrijk is om eerlijk te blijven praten met elkaar.

Bijvoorbeeld over:

• Wat betekent veilig vrijen voor jullie?
• Wanneer gebruiken jullie een condoom?
• Wat als je het virus niet kan doorgeven omdat je een ondetecteerbare hoeveelheid virusdeetjes in je bloed hebt?
• Hoe kunnen jullie het risico op hiv zo klein mogelijk maken?
• Willen jullie kinderen?
• Hoe denken jullie over seks buiten de relatie?
• Hoe zien jullie de toekomst?
• Aan wie willen jullie wel en niet vertellen dat je hiv hebt?

Maak ook afspraken over jullie grenzen, als persoon en als koppel:

• Misschien denken jullie er anders over of hebben jullie verschillende ervaringen.
• Vertel elkaar wat je leuk vindt en wat niet.
• Doe alleen dingen waar jullie je allebei goed bij voelen. Voelt het voor een van jullie niet goed? Doe het dan niet.

Lukt het niet om samen beslissingen te nemen? Een gesprek met een hulpverlener kan helpen om keuzes te maken. Je kan ook altijd terecht bij Sensoa Positief.

Genieten van seks na een hiv-diagnose

Een hiv-diagnose kan je gevoelens over seks veranderen. Misschien heb je een tijdje even geen zin in seks. Dat is normaal. Veel mensen hebben dat na het horen van hun diagnose.

Maar: ook met hiv kan je genieten van seks. Seks kan er soms een beetje anders uitzien. Anders betekent niet dat het slechter of minder leuk is. Vaak wordt seks na een tijd weer ‘gewoon’.

Goed om te weten: als je elke dag je hiv-medicatie neemt en je virale lading wordt onzichtbaar (ondetecteerbaar), dan kan je het virus niet meer doorgeven. Dat noemen we N=N (Niet meetbaar = Niet overdraagbaar).

Seksuele problemen en hiv

Seksuele problemen kunnen veroorzaakt worden door verschillende factoren.

Hiv kan een rol spelen bij seksuele problemen. Dat kan direct gebeuren (door het virus zelf) of indirect (bijvoorbeeld door de zorgen en gevoelens die met hiv meekomen).

Angst om virus door te geven

Soms kan de angst om iemand te infecteren zo groot worden dat seks moeilijk wordt.

Misschien merk je dat je:

• Geen zin meer hebt in seks
• Niet meer opgewonden wordt
• Pijn hebt tijdens penetratie
• Erectieproblemen hebt
• Last hebt van vaginisme (de spieren van de vagina en bekkenbodem trekken onbewust samen, waardoor penetratie pijn doet of niet lukt).

Negatief beeld van seks

Soms verandert ook je zelfbeeld, en hoe je naar seks kijkt. Je kan je schamen, en het gevoel hebben dat jouw manier van seks hebben verkeerd of abnormaal is. En dat zorgt er dan misschien voor dat je bijvoorbeeld negatiever denkt over jezelf, minder zin hebt in seks of het moeilijk vindt om een erectie te krijgen.

Laag afweersysteem

Een zwakker afweersysteem kan zorgen voor ontstekingen, bijvoorbeeld aan de plasbuis of vagina. Dat kan seks ook pijnlijk of moeilijk maken.

Minder testosteron

Soms hebben mensen met een penis die hiv hebben, minder testosteron in hun lichaam. Daardoor kan hun zin in seks minder worden.

Een behandeling met testosteron kan dan helpen. 

Hiv-remmers en seksualiteit

Ook sommige hiv-remmers kunnen invloed hebben op je seksleven. Mogelijk heb je bijvoorbeeld minder zin in seks. Je praat best over de mogelijke bijwerkingen met je verpleegkundige bij het hiv-referentiecentrum.

Ook medicijnen die andere klachten behandelen, kunnen invloed hebben:

• Antidepressiva kunnen erectie- of orgasmeproblemen geven.
• Sommige medicijnen die je eetlust vergroten, kunnen je zin in seks verminderen.

Niet altijd een probleem

Het is normaal dat seks niet altijd belangrijk is. Bijvoorbeeld als je veel stress hebt, je ziek voelt of net de diagnose gekregen hebt.

Maak je dus niet te snel zorgen. Laat je niet wijsmaken dat je een probleem hebt als jij en/of je partner het niet als een probleem ervaren.

Ook als je bijvoorbeeld ouder wordt of in een andere fase van een relatie zit, heb je vaak minder behoefte aan seks. Dat is helemaal normaal. Intimiteit wordt dan vaak belangrijker dan seks.

Vind je het wel een probleem? Praat er dan over met je dokter, hiv-arts of een andere hulpverlener. Die kan je ondersteunen of doorverwijzen naar een specialist.

Beschermde seks en hiv

Gebruik je altijd een condoom, of niet? Dat is geen makkelijke keuze. Het is belangrijk dat je beslissingen neemt op basis van juiste informatie.

Of je nu een vaste partner hebt of losse contacten: maak duidelijke afspraken met je sekspartner(s) over hoe je dit aanpakt.

Een condoom is al een goede bescherming. Maar er zijn nog andere manieren om geen hiv of soa’s op te lopen:

• Ondetecteerbare virale lading: als je minstens 6 maanden trouw je hiv-medicatie neemt en je virale lading onzichtbaar is in het bloed, kan je hiv niet meer doorgeven. De arts controleert dit regelmatig met een bloedtest.
   
• Regelmatig testen op soa's: sommige soa’s merk je niet meteen, omdat ze geen duidelijke klachten geven. Laat je regelmatig testen, zeker als je verschillende sekspartners hebt.
   
• Soort seks: kussen, strelen en masseren zijn helemaal veilig. Onbeschermde orale seks heeft een kleiner risico dan onbeschermde vaginale of anale seks.
   
• Aantal sekspartners: met meer sekspartners heb je ook meer kans om iemand tegen te komen die een soa heeft. Dat risico verklein je door jezelf regelmatig te testen en een condoom te gebruiken.
   
• PrEP en PEP: dat zijn medicijnen die je kunnen helpen om een hiv-besmetting te voorkomen.

Praat met je partner over veilig vrijen

De manier waarop je met veilig vrijen omgaat, hangt ook af van hoe je in je leven omgaat met andere moeilijke boodschappen. Wat doe je als je iets niet zeker weet? Ben je iemand die 100 procent garantie nodig heeft of ben je iemand die snel gerustgesteld is? Ga je moeilijke boodschappen uit de weg of pak je ze aan?

Praat met je sekspartner over veilig vrijen door samen deze vragen te stellen:

• Wat betekent veilig vrijen voor jullie?
• Wanneer gebruiken jullie een condoom?
• Wat als je partner een ondetecteerbare virale lading heeft?
• Welke mogelijkheden hebben jullie om de kans op hiv-overdracht zo laag mogelijk te houden?

Maak in jullie relatie afspraken over jullie grenzen als individu en als koppel.

• Misschien hebben jullie hier elk een eigen mening over of hebben jullie ander ervaringen.
• Vertel aan elkaar wat je fijn vindt en wat niet.
• Doe alleen waar jullie zich goed bij voelen. Voelt het niet goed voor allebei? Doe het dan niet. 

Een gesprek met een hulpverlener kan jullie helpen om beslissingen te nemen.