De clitoris ligt bovenaan de vulva. Dat is de buitenkant van de vagina.

Wat je aan de buitenkant ziet, is alleen het topje van de clitoris. De rest ligt in het lichaam en loopt rond de vagina.

De clitoris is dus veel groter dan je misschien denkt. En ze speelt een belangrijke rol bij seks en plezier.

Over wie gaat deze uitleg?

Deze tekst beschrijft hoe de clitoris er meestal uitziet bij cisgender vrouwen. Dat zijn mensen die bij de geboorte meisje zijn genoemd en zich later ook vrouw voelen. Bij andere mensen met een clitoris, zoals transgender mannen en intersekse personen, kunnen de kenmerken verschillen.

Onderdelen van de clitoris

onderdelen van clitoris
Onderdelen van de clitoris.
  • Glans: wat je aan de buitenkant ziet. Dit is het gevoelige topje, bovenaan tussen de binnenste vulvalippen. De glans is heel gevoelig, want er zitten veel zenuwen in.
     
  • Clitoriskapje: dit is een dun huidplooitje rond de glans. Het beschermt de glans. Je kan het vergelijken met de voorhuid van een penis.
     
  • 2 benen (van ongeveer 10 centimeter): de clitoris loopt vanaf de glans naar binnen en splitst in 2 lange benen. Deze benen liggen langs de botten van je bekken, en gaan tot in de buitenste vulvalippen.
     
  • 2 zwellichamen: deze liggen aan de binnenkant. Ze lijken op kleine ballonnen. In rust liggen ze tegen elkaar aan. Bij opwinding vullen ze zich met bloed en zwellen ze op.

Clitoris bij opwinding

clitoris bij opwinding
Clitoris bij iemand die opgewonden is.

Als iemand met een clitoris opgewonden raakt, schuift de glans een beetje naar buiten van onder het kapje. Zo wordt ze beter zichtbaar.

Bij veel opwinding trekt de glans zich weer terug. Als je dan direct op de glans drukt, kan dat onprettig aanvoelen.

Daarnaast vullen de zwellichamen zich met bloed. Daardoor wordt de clitoris groter – soms wel 2 keer zo groot als in rust.

De zwellichamen liggen rond de opening van de vagina en de urinebuis. Ze helpen om dat gebied te beschermen bij seks, zoals bij penetratie met vingers, een penis of een seksspeeltje.

Wat heeft de clitoris met de penis te maken?

De clitoris en penis ontstaan allebei uit hetzelfde stukje weefsel bij een ongeboren baby. Hormonen sturen de ontwikkeling in de ene of de andere richting:

  • Als het een penis wordt, groeien de plooien dicht. Zo ontstaat een penis, met de plasbuis erin.
     
  • Als het een clitoris wordt, blijven de plooien open. Zo ontstaat een clitoris, met aparte openingen voor plassen en seks.

Samengevat: de basis is hetzelfde, alleen de vorm en functie veranderen.

Clitoris en penis lijken op elkaar

Clitoris en penis hebben veel gelijkenissen.
Vergelijking tussen penis en clitoris.

Die ontwikkeling verklaart waarom de clitoris en de penis zo goed op elkaar lijken:

  • Ze hebben allebei zwellichamen.
     
  • Ze kunnen opzwellen bij opwinding.
     
  • Ze zijn allebei gevoelig en belangrijk voor seksueel plezier.

Intersekse personen

Soms maakt een lichaam maar een beetje testosteron aan. Daardoor kunnen de geslachtsdelen er anders uitzien dan mensen vaak verwachten. Zo kan de clitoris wat groter zijn, of de penis wat kleiner.

Ontdek hier meer over intersekse variaties bij de geslachtsdelen