Hepatitis is een ontsteking van de lever, veroorzaakt door één van de hepatitis virussen. Hepatitis A, B en C zijn seksueel overdraagbaar.

Het typische symptoom van hepatitis is geelzucht.

Symptomen van hepatitis A, B en C

De klachten van hepatitis A, B en C lijken sterk op elkaar. Veel mensen merken niets van een besmetting of hebben eerder vage klachten.

Hepatitis A symptomen

De belangrijkste symptomen zijn:

  • koorts
  • misselijkheid
  • vermoeidheid 
  • verlies van de eetlust

Meestal doen er zich 2 tot 6 weken na besmetting een combinatie van volgende symptomen voor: 

  • buikklachten
  • donkere urine
  • lichtgekleurde ontlasting
  • gele ogen en een gele huid (geelzucht)

Hepatitis B symptomen

Je merkt niet altijd dat je besmet bent met het hepatitis B virus. De meeste mensen (twee op de drie personen) hebben geen symptomen. 

In het begin kan je vage klachten hebben zoals:

  • moeheid
  • griepachtig gevoel
  • verminderde eetlust 
  • misselijkheid (soms met braken)
  • buikklachten
  • soms koorts 
  • soms gewrichtsklachten

Daarna krijg je de meer typische klachten: geelzucht, donkere urine of bleke stoelgang. Je kan dan ook gewrichtsklachten en jeukende huiduitslag krijgen.

Klachten ontstaan gemiddeld 2 tot 3 maanden na de besmetting en duren enkele weken tot 6 maanden.

Hepatitis C symptomen

Je merkt meestal niet dat je besmet bent. Er zijn weinig tot geen ziekteverschijnselen.

Soms ontstaan 2 tot 3 maanden na besmetting vage klachten zoals:

  • vermoeidheid
  • lusteloosheid
  • misselijkheid
  • buikpijn

Er kan ook sprake zijn van een gelige huid of oogwit, donkere urine en licht gekleurde ontlasting.

Overdracht hepatitis A: anaal-oraal 

Een hepatitis A besmetting besmetting gebeurt via deeltjes uitwerpselen die in contact komen met de mond. Daarom loop je bij anaal-orale seks een risico op hepatitis A.

Hepatitis A kan je oplopen via:

  • besmet voedsel of water
  • seksueel contact (anale seks of anaal-oraal)
  • uitzonderlijk via het bloed 

Overdracht hepatitis B: via seksueel contact

Het hepatitis B-virus zit in alle lichaamsvloeistoffen. Hepatitis B kan je overdragen via bloed, sperma en speeksel. Je geeft het dus makkelijk door via seksueel contact.

Naast overdracht door seks, kan je hepatitis B ook oplopen via:

  • bijtwonden
  • gezamenlijk gebruik van naalden, tandenborstels of scheermesjes
  • van moeder op kind tijdens de zwangerschap

Overdracht hepatitis C : via bloed

Het hepatitis C-virus komt voor in bloed en in sperma. Overdracht gebeurt door bloed-bloedcontact:

  • snij- of prikaccidenten met besmet bloed
  • intraveneus druggebruik met gedeelde naalden en spuiten
  • eventueel ook via tatoeages, gedeeld gebruik van scheermesjes en tandenborstels
  • seksueel contact (vooral anale seks)

Behandeling hepatitis A, B en C

Er is geen medicijn tegen hepatitis A. Je moet uitzieken. 

Je voelt je effectief ziek gedurende 2 à 3 weken. Hierna volgt er een herstelperiode.  Soms duurt het maanden om terug op krachten te komen.

  • In 10% van de gevallen sleept de  hepatitis A-infectie langer aan, met mogelijk herval na enkele weken of maanden. 
  • In 1% van de gevallen is het verloop zeer ernstig, met acuut leverfalen en sterfte (vooral bij oudere mensen).
  • Een hepatitis A-infectie wordt nooit chronisch. 

Bij hepatitis B geneest 90 procent van de besmettingen spontaan. Bij de andere 10 procent blijf je levenslang drager van het virus (chronische infectie). Je kunt dan ook andere mensen besmetten. Op langere termijn kan dat ook leiden tot levercirrose of leverkanker.

Vermijd belasting van je lever terwijl je herstelt van hepatitis B:

  • rust veel
  • eet gezonde voeding
  • vermijd medicatie die je lever belast

Stelt de arts geen genezing vast, dan kan hij een aantal behandelopties overwegen. 

Hepatitis C is zeer goed te behandelen, als je op tijd start met de behandeling. Een behandeling geeft meer dan 95% kans op genezing. De behandeling duurt 2 tot 3 maanden.

Bij gebrek aan behandeling wordt de ziekte bij 3 op 4 personen chronisch. Door vroeg te behandelen vermijd je permanente leverschade.

Vaccin tegen hepatitis A en B

Je kan je laten vaccineren tegen zowel hepatitis A als hepatitis B. Tegen hepatitis C bestaat geen vaccin.

Vaccinatie tegen hepatitis A is in België zeer efficiënt en veilig. De vaccinatiereeks bestaat uit 2 injecties met 6 maanden tussen. Je bent beschermd tot één jaar na toediening van de eerste dosis. De tweede dosis biedt een bescherming van minstens 10 jaar. (Wetenschappelijke studies tonen aan dat je minstens 20 jaar beschermd bent, tot zelfs levenslange immuniteit.)
Heb je hepatitis A al gehad? Dan ben je immuun. Je kan de ziekte niet meer krijgen.

Vaccinatie tegen hepatitis B is aangeraden voor mensen met wisselende seksuele contacten. Ook voor professionals die vaak in contact komen met mensen met hepatitis B, zoals in een ziekenhuis of tandartspraktijk. Het vaccin bestaat uit drie injecties gespreid over zes maanden tot één jaar.

Er bestaat ook een gecombineerde hepatitis A en B vaccin. Het gecombineerd vaccin tegen hepatitis A en B is 3 injecties, waarvan de tweede injectie na 1 maand en de derde injectie na 6 maand.

Hepatitis A, B en C: hoe voorkomen?

Hepatitis A

Hepatitis A is heel besmettelijk. 

Vaccineer je voordat je naar landen reist waar slechte hygiëne heerst, zoals de tropen. Vraag raad aan je arts over de aanbevolen reisvaccins voor jouw bestemming.

Vermijd hepatitis A bij anale seks zo: 

  • Was je handen grondig voor en na seks.
  • Gebruik latex handschoenen als je anaal vingert of fist.

Hepatitis B

  • Deel geen tandenborstjes of scheermesjes.
  • Gebruik een condoom bij seks of gezamenlijk gebruik van seksspeeltjes
  • Doe niet aan orale seks als het slijmvlies in de mond beschadigd is.

Hepatitis C

  • Gebruik een condoom, zeker bij ruwe seks waarbij klein wondjes kunnen ontstaan
  • Gebruik je seksspeeltjes anaal? Trek een condoom over een dildo als je hem deelt met anderen.
  • Gebruik latex handschoenen als je fist. Gooi ze na gebruik binnenstebuiten in de vuilnisbak.
  • Deel geen glijmiddel met anderen. Gebruik per partner slechts 1 pot glijmiddel.
  • Gebruik geen gemeenschappelijke anale douches.

Partners en omgeving verwittigen

Moedig de mensen waar je mee samenleeft en je sekspartners aan om zich te laten vaccineren indien je hepatitis A of B hebt.

Niet alleen je vaste partner, maar ook iedereen uit je directe omgeving (zoals huisgenoten) moet op de hoogte worden gebracht als blijkt dat je besmet bent met hepatitis B. 

Verwittig ook je sekspartners van de afgelopen zes maanden. Doe je dat liever niet? Bespreek dat dan met je arts. Die kan hen inlichten via een brief partnernotificatie zodat jij anoniem blijft.